staat jouw situatie er niet precies in? Vertel het Hannah, gratis. Start gratis chat

"Ik kan echt niet meer werken. Moet ik nu vervroegd aanvragen, en verlies ik dan geld?"

De IVA-uitkering: wanneer je hem krijgt, hoeveel, en vervroegd aanvragen Wat je artsen opschrijven, en wanneer, weegt zwaar.

Zei iemand "vervroegd aanvragen", of kreeg je WGA terwijl je weet dat je niet beter wordt? Je krijgt een IVA als UWV vindt dat je duurzaam hooguit 20% kunt verdienen van wat je vroeger per uur verdiende, en de IVA is 75% van je WIA-maandloon, met een maximum. Of je hem krijgt, wordt voor een groot deel beslist op papier dat er al ligt voordat UWV je ziet. Vertel Hannah in welke week je zit en wat je artsen schrijven. Samen kijken jullie wat er ligt, wat er ontbreekt, en of nu aanvragen of wachten sterker is.

Hoi, ik ben Hannah. Je hoeft niets te haasten: vroeg aanvragen kan maar één keer. Vertel me wat je artsen zeggen, dan kijken we samen wat er al over je ligt.de AI van Rechtswijs

Hannah, de AI van Rechtswijs, aan tafel

wat er al ligt

Het wordt vooral beslist op papier dat er al ligt voordat UWV je ziet

UWV kijkt of je duurzaam hooguit 20% kunt verdienen van wat je vroeger per uur verdiende. Of dat duurzaam is, beoordeelt de verzekeringsarts, en daarbij wegen de brieven van je eigen artsen over behandeling en vooruitzicht zwaar, bij een vroege aanvraag ook de verklaring van je bedrijfsarts.

Dat werkt twee kanten op. Per papier: wie het schrijft, wat UWV erin zoekt, en wat jij eraan kunt doen. Kies waar je staat en tik een papier op het bureau aan.

waar sta je?

op het bureau van de verzekeringsarts

De brief van je specialist

Wie schrijft het: Je eigen specialist of behandelaar, zoals je reumatoloog, revalidatiearts of psychiater.

Wat UWV erin zoekt: Wat behandeling nog kan doen aan wat je kunt, en wanneer. Die brieven over behandeling en vooruitzicht wegen zwaar. Het gaat om meer kunnen, niet om je beter voelen.

Een schoonmaker met artrose in beide handen kreeg in 2024 bij de Centrale Raad van Beroep alsnog een IVA (hij procedeerde zelf). Zijn reumatoloog en revalidatiearts hadden na een afgerond revalidatietraject geen verdere behandeling voorgesteld, en de verzekeringsarts had hun niets gevraagd.

Bij een man met psychische klachten bleef in 2026 de WGA staan (ook hij procedeerde zelf). Zijn psychiater schreef twee weken na de ingangsdatum van zijn uitkering dat werd uitgezocht waar hij klinisch behandeld kon worden, en de verzekeringsarts legde uit wat die behandeling kon opleveren. Dat die later niet hielp, telde niet.

Wat jij kunt doen: Vraag je specialist om een korte brief: diagnose, verloop, welke behandeling er nog is en of die gericht is op verlichting of op meer kunnen. Je kunt hem vragen voordat iemand beslist.

De verklaring van je bedrijfsarts

alleen bij een vroege aanvraag

Wie schrijft het: Je bedrijfsarts, alleen bij een vroege aanvraag en alleen als je een werkgever hebt.

Wat UWV erin zoekt: Je medische situatie en je vooruitzichten, mede gebaseerd op de gegevens van je specialisten. Volgens UWV staat erin dat hij adviseert vervroegd aan te vragen. Zonder die verklaring neemt UWV de aanvraag niet in behandeling.

Heb je geen werkgever en krijg je Ziektewet van UWV, dan is er geen verklaring van een bedrijfsarts nodig. Je belt UWV en bespreekt het met de verzekeringsarts.

Een vroege aanvraag zonder die verklaring neemt UWV niet in behandeling. En wat de verzekeringsarts bij een vroege aanvraag zelf vindt, blijft in je dossier, ook als het nee wordt. Daarom telt het moment, verderop op deze pagina.

Wat jij kunt doen: Vraag de bedrijfsarts schriftelijk om de verklaring, en vraag welke gegevens van je specialisten hij gebruikt. Lees de verklaring voordat hij naar UWV gaat.

Wat de verzekeringsarts zelf vraagt en ziet

Wie schrijft het: De verzekeringsarts van UWV. Hij stelt vast of het duurzaam is.

Wat UWV erin zoekt: Of je duurzaam hooguit 20% kunt verdienen van wat je vroeger per uur verdiende. Volgens vaste rechtspraak van de Centrale Raad van Beroep moet hij je behandelaars vragen wat behandeling nog kan doen als er een behandeling loopt die een flink effect op je arbeidsmogelijkheden kan hebben, of als je behandelaars er onderbouwd anders over denken.

In een zaak uit 2019 (de werkgever procedeerde, de werkneemster kreeg de vroege IVA) noemde de verzekeringsarts eerst een opleving van een week als reden voor de weigering. Pas in hoger beroep vond de Centrale Raad van Beroep dat onvoldoende.

De schoonmaker met artrose kreeg zijn IVA pas na bezwaar, rechtbank en hoger beroep, ruim twee jaar na het einde van zijn wachttijd. De verzekeringsarts had zijn behandelaars niets gevraagd.

Wat jij kunt doen: Beschrijf een gewone week en wat elke activiteit je kost, niet je beste week, en neem iemand mee. Je mag een gesprek opnemen waaraan je zelf deelneemt (art. 139a Sr). Melden is vriendelijker, niet verplicht; UWV vraagt het 'vooraf of aan het begin van het gesprek' te melden.

De brief van je specialist is een stuk waar je veel mee kunt, en je kunt hem vragen voordat iemand beslist.

één woord

Zo beslist de verzekeringsarts of het duurzaam is, in drie stappen

De wet kent twee soorten duurzaam: je situatie is medisch stabiel of gaat achteruit, of er is op lange termijn maar een geringe kans op herstel. Bij een vroege aanvraag telt alleen de strenge eerste soort.

UWV gebruikt een beoordelingskader in drie stappen.

  1. Stap 1: Is verbetering uitgesloten? Omdat de ziekte achteruitgaat of stabiel is en er geen behandeling meer is? Dan is het duurzaam.
  2. Stap 2: Is in het komende jaar verbetering te verwachten?
  3. Stap 3: En verbetering na dat jaar? Die telt alleen als vaststaat dat een behandeling pas op langere termijn kan helpen, en er een redelijke of goede verwachting is dat je dan meer kunt.

Het gaat steeds om meer kunnen, niet om je beter voelen.

vroege IVA

Behandeling gericht op minder klachten

2019, de werkgever procedeerde

De behandelingen die nog konden, waren volgens een psychiater vooral gericht op minder klachten en minder kans op terugval. UWV had niet onderbouwd dat ze haar arbeidsmogelijkheden konden verbeteren, en dat was te weinig om de vroege IVA te weigeren. De werkneemster kreeg de vroege IVA.

UWV moet onderbouwen dat een behandeling je meer laat kunnen.

Klopt het in jouw geval, dan kan je specialist het zo opschrijven:
"De behandeling is gericht op verlichting van klachten; verbetering van wat zij kan doen verwacht ik niet."

de vroege route

Vervroegd aanvragen kan maar één keer, en de eis is strenger

Je vraagt een vervroegde WIA zelf aan, tussen week 3 en week 68 van je ziekte. Als UWV toekent, is het altijd een IVA. Het kan maar één keer, en je situatie moet medisch stabiel zijn of achteruitgaan.

Een WGA-specialist van een verzekeraar schrijft het zo:
"Als er nog kans op herstel is, hoe klein ook, dan zal het UWV een vervroegde IVA uitkering waarschijnlijk niet toekennen."

Zonder de verklaring komt een vroege aanvraag niet eens in behandeling. Je kunt de bedrijfsarts er schriftelijk om vragen, en vragen welke gegevens van je specialisten hij erbij betrekt.

één kans, dus het moment telt

Het moment kiezen: nu aanvragen of wachten tot de behandeling klaar is

Omdat het maar één keer kan, telt het moment. Loopt er nog een behandeling die volgens je specialist iets kan veranderen aan wat je kunt, dan is de kans groot dat UWV nee zegt. Is je specialist duidelijk dat het verloop niet meer te keren is, dan pleit weinig voor wachten.

voor wachten

Er loopt nog een behandeling die volgens je specialist iets kan veranderen aan wat je kunt.

voor nu aanvragen

Je specialist is duidelijk dat het verloop niet meer te keren is.

Wat er gebeurt als UWV nee zegt

Je kunt je specialist vragen:
"Verwacht u dat een behandeling binnen afzienbare tijd verbetert wat ik kan, of is het verloop stabiel of achteruit?"

Het antwoord bepaalt het moment.

wat het met je geld doet

Wat het met je geld doet: tot week 104 loon min IVA, daarna 75%

Krijg je de IVA vroeg, dan betaalt je werkgever tot het einde van de twee jaar nog steeds je loon, maar trekt hij de IVA ervan af. Samen krijg je dan minstens wat je loon bij ziekte was. De IVA zelf is 75% van je WIA-maandloon, met een maximum.

tot het einde van de twee jaar

Je loon, min de IVA

Je werkgever betaalt je loon door en trekt de IVA ervan af. Samen krijg je minstens wat je loon bij ziekte was.

Wat je cao daarbovenop belooft, blijft volgens een WGA-specialist van een verzekeraar gelden, ook 100% in het tweede jaar. Of dat bij jou zo is, staat in de tekst van je cao.

Betaalt je werkgever alleen de wettelijke 70%, dan krijg je vanaf de IVA 75% van je WIA-maandloon. Die wettelijke regel is: 70% van je loon, tot een wettelijk maximum; in het eerste jaar minstens het minimumloon (voor je uren).

de IVA zelf

75% van je WIA-maandloon

Je WIA-maandloon is je dagloon keer 21,75. Per 1 juli 2026 is het dagloon hooguit €309,91 (SZW-rekenregels juli 2026).

€309,91 x 21,75 x 0,75 = ongeveer €5.055 bruto per maand, hooguit (eigen rekensom), met vakantiegeld: per maand komt ongeveer €4.681 binnen, de rest in mei (art. 68 WIA)

Dat maximumdagloon is volgens UWV inclusief vakantiegeld; het vakantiegeld betaalt UWV in mei. In september komt de tegemoetkoming arbeidsongeschikten erbij als je op 1 juli een IVA had, in 2026 €226,28 netto.

Je kunt HR schriftelijk vragen:
"Wat ontvang ik bruto en netto per maand als UWV de IVA toekent, en blijft de cao-aanvulling staan?"

Ben je 60 of ouder?

Ben je 60 of ouder en twee jaar ziek op of na 1 september 2025, dan kan UWV je een vereenvoudigde beoordeling aanbieden. Verdien je dan 65% of minder van je oude loon, dan krijg je meestal zonder medische keuring 70% WGA, en kijkt UWV in een gesprek of een IVA kan als je tot je AOW-leeftijd niet of nauwelijks meer kunt werken.

De hele rekensom van de WIA, ook WGA en minder dan 35% →

twee vragen, twee antwoorden

Je baan blijft, de re-integratie stopt

Een vroege IVA beëindigt je contract niet: het opzegverbod bij ziekte blijft de volle twee jaar gelden, en je blijft in dienst. Wel stoppen de re-integratieverplichtingen, voor jou en voor je werkgever.

Voor veel mensen is dat de grootste winst: rust.

Wat er na de twee jaar met je contract gebeurt, is een aparte vraag. Beëindigt je werkgever het dan, dan hoort daar in de regel een transitievergoeding bij.

Wat je krijgt als je contract na twee jaar ziekte eindigt →

Krijg je in die tijd iets te tekenen dat je baan beëindigt, dan is een mogelijkheid om eerst iemand die jij vertrouwt te laten meekijken.

Waar je op let bij een vaststellingsovereenkomst tijdens ziekte →

wat je niet ziet

Je werkgever heeft er ook belang bij, en dat is niet erg zolang jij beslist

Je werkgever mag de IVA van je loon aftrekken en is van de re-integratie af, en een IVA kan hem ook premie of uitkeringslasten schelen. Vaak loopt zijn belang gelijk met het jouwe. Maar de aanvraag is van jou.

De aanvraag is van jou, en de vraag is niet wiens idee het is, maar of het medisch klopt en goed onderbouwd is. Een casemanager die belt of het formulier al weg is, beslist niets; dat doen jij en, voor de verklaring, de bedrijfsarts.

wel afgekeurd, geen IVA

WGA 80-100 in plaats van IVA: zes weken, en dit kun je doen

Kreeg je 80 tot 100% maar geen IVA, dan heb je zes weken voor bezwaar; een kort bezwaar met één reden haalt de termijn. Daarna kun je de rapporten opvragen en kijken of de verzekeringsarts je behandelaars heeft gevraagd wat behandeling nog kan doen.

  1. Binnen zes weken een kort bezwaar. Eén reden is genoeg om de termijn te halen.

    Zo maak je eerst een pro forma bezwaar →
  2. De rapporten van de verzekeringsarts opvragen. Kijk of hij je behandelaars heeft gevraagd wat behandeling nog kan doen. Volgens vaste rechtspraak van de Centrale Raad van Beroep moet dat als er een behandeling loopt die een flink effect op je arbeidsmogelijkheden kan hebben, of als je behandelaars er onderbouwd anders over denken. De rechtbank Rotterdam paste dat in 2026 toe in een zaak die de werkgever voerde, en UWV moet daar opnieuw beslissen.

  3. Een brief van je specialist over de juiste datum. Die helpt als hij gaat over de datum waar het besluit over gaat, bij de eerste WIA het einde van de twee jaar.

    toen, niet nu

IVA, na ruim twee jaar

De schoonmaker met artrose

2024, de werknemer procedeerde

Hij kreeg zo alsnog een IVA, maar pas na bezwaar, rechtbank en hoger beroep, ruim twee jaar na het einde van zijn wachttijd.

Het kan lukken, maar het kan lang duren: zoek hulp bij vakbond, rechtsbijstand of Juridisch Loket.

WGA bleef

Een behandeling die later niet hielp

2022, de werknemer procedeerde

De Centrale Raad van Beroep beoordeelt de verwachting van toen, niet de uitkomst van later: een behandeling die achteraf niet hielp, maakt de WGA niet fout. Eindigt een behandeling later zonder resultaat, dan kun je UWV om een herbeoordeling vragen; een IVA kan ook later nog ontstaan. Reken wel op wachten: UWV doet herbeoordelingen nu alleen voor mensen die anders in ernstige financiële problemen komen, dus je kunt erbij schrijven wat het wachten je kost.

Wat later gebeurt, telt niet voor toen; vraag dan een nieuwe beoordeling.

Wat WGA 80-100 in geld betekent, en hoeveel tijd je na een herkeuring hebt: WGA 80-100 op de pagina over de WGA-uitkering →

als je hem hebt

Met een IVA: wat je doorgeeft, wanneer UWV opnieuw kijkt, en extra geld bij verzorging

De IVA loopt tot je AOW-leeftijd zolang je situatie gelijk blijft. Verandert je gezondheid, dan geef je dat binnen een week door, en pas na twaalf maanden achter elkaar boven 20% van je oude loon roept UWV je op voor een nieuw onderzoek.

Wat je overhoudt als je gaat werken, wat je meldt en wanneer: Werken met een WIA-uitkering →

Extra geld als je elke dag verzorging nodig hebt

Heb je voor langere tijd elke dag hulp nodig bij wassen, aankleden of naar de wc, dan kan je uitkering omhoog naar 85% of 100%. Niet als het tijdelijk is, als je in een zorginstelling bent opgenomen die je zorgverzekeraar betaalt, of als je al veel hulp via de Wlz of Wmo krijgt. Je vraagt dat aan met het wijzigingsformulier.

je bent hier waarschijnlijk omdat

Waar sta jij nu?

Je zoekt op de IVA, maar je bent hier waarschijnlijk omdat iemand 'vervroegd' of 'IVA' zei en je wilt weten wat het met je geld en je baan doet, of omdat je WGA kreeg terwijl je weet dat je niet beter wordt.

De regels zijn dan het minste: wat telt, is wat je artsen opschrijven en wanneer. Kijk ook hier:

vaak gevraagd

Wat mensen nog meer willen weten over de IVA-uitkering

De meest gestelde vragen gaan over hoe hoog de IVA is, wanneer je hem krijgt, en wat een vervroegde aanvraag met je geld en je baan doet.

Staat jouw vraag er niet bij? Hannah weet het.

Hoe hoog is een IVA-uitkering?

75% van je WIA-maandloon, dat is je dagloon keer 21,75. Per 1 juli 2026 is het dagloon hooguit €309,91 (SZW-rekenregels juli 2026), dus de IVA hooguit ongeveer €5.055 bruto per maand (eigen rekensom), vakantiegeld inbegrepen: per maand komt ongeveer €4.681 binnen, de rest in mei (art. 68 WIA). In september komt de tegemoetkoming arbeidsongeschikten erbij als je op 1 juli een IVA had, in 2026 €226,28 netto.

Wanneer krijg je een IVA?

Als UWV vindt dat je duurzaam hooguit 20% kunt verdienen van wat je vroeger per uur verdiende. Duurzaam betekent: je situatie is medisch stabiel of gaat achteruit, of er is op lange termijn maar een geringe kans op herstel. De verzekeringsarts beoordeelt dat, en de brieven van je eigen artsen over behandeling en vooruitzicht wegen zwaar.

Wat is het verschil tussen IVA en WGA 80-100?

In beide gevallen kun je volgens UWV hooguit 20% verdienen van je oude loon. Bij een IVA vindt UWV dat duurzaam; bij WGA 80-100 denkt UWV dat je nog kunt herstellen. Een IVA is 75% van je WIA-maandloon, en met een IVA hoef je volgens UWV niet te re-integreren.

Kan ik een IVA vervroegd aanvragen?

Ja, tussen week 3 en week 68 van je ziekte, zelf via Mijn UWV en maar één keer. Heb je een werkgever, dan stuur je een verklaring van je bedrijfsarts mee. Je situatie moet medisch stabiel zijn of achteruitgaan; een geringe kans op herstel op lange termijn is dan niet genoeg. Kent UWV hem toe, dan gaat de IVA volgens UWV tien weken na je aanvraag in.

Verlies ik geld met een vervroegde IVA?

Tot het einde van de twee jaar betaalt je werkgever je loon en trekt hij de IVA ervan af; samen krijg je minstens wat je loon bij ziekte was. Of een cao-aanvulling blijft, staat in de tekst van je cao, en je kunt het HR schriftelijk vragen. Betaalt je werkgever alleen de wettelijke 70%, dan krijg je vanaf de IVA 75% van je WIA-maandloon.

Raak ik mijn baan kwijt met een IVA?

Een vroege IVA beëindigt je contract niet. Het opzegverbod bij ziekte blijft de volle twee jaar gelden, en je blijft in dienst. Wel stoppen de re-integratieverplichtingen, voor jou en voor je werkgever. Wat er na de twee jaar met je contract gebeurt, is een aparte vraag.

Kan mijn werkgever de vervroegde IVA voor mij aanvragen?

Nee. De wet zegt 'op aanvraag van de verzekerde': jij vraagt aan. Je werkgever kan er wel belang bij hebben, en vaak loopt dat gelijk met het jouwe. De vraag is of het medisch klopt en goed onderbouwd is.

Wat als UWV mijn vervroegde aanvraag afwijst?

Dan blijft de gewone wachttijd van 104 weken staan: je loon en de re-integratie lopen door, en UWV beoordeelt je WIA aan het einde van de twee jaar. Je vroege aanvraag telt volgens de wet ook als gewone WIA-aanvraag; je kunt UWV schriftelijk vragen of je rond week 93 nog iets moet indienen. Tegen een nee kun je binnen zes weken bezwaar maken.

Mag ik werken met een IVA?

Ga je toch wat werken, dan gaat 70% van wat je verdient van je uitkering af; was je oude loon hoger dan het maximumdagloon, dan minder. Pas als je twaalf maanden achter elkaar meer dan 20% van je oude loon verdient, roept UWV je op voor een nieuw onderzoek. Voor inkomen tussen 1 oktober 2022 en 1 oktober 2026 gebeurt dat niet vóór 1 oktober 2027.

Hoe lang duurt een IVA-uitkering?

Tot je AOW-leeftijd, zolang je situatie gelijk blijft. Verandert je gezondheid, dan geef je dat volgens UWV binnen een week door.

op je eigen tempo

Vertel wat er speelt

Hannah leest met je mee wat je artsen schreven, schrijft de brief aan je specialist of je bedrijfsarts, en zet met je op een rij of nu aanvragen of wachten sterker is. Gratis, en zonder account.

Gratis en vrijblijvend: stel je vraag aan Hannah hier op de pagina, zonder account.

Hannah is een AI, geen advocaat.

lees ook